شماره تلفن تماس با ما

051-34225776

 

My title

آب مقدس و حوض ماهی ها؛ آیینی باستانی در شیراز

آب مقدس و حوض ماهی ها؛ آیینی باستانی در شیراز

تا 50 سال پيش در فارس ، سه حوض ماهي در شيراز ، فسا و زرقان وجود داشت اما با خشک شدن حوض ماهي فسا اکنون دو حوض داير است . مراسمي که براي اين دو حوض ماهي وجود دارد، تقريباً مشابه است . از زير کوه سعدي ، چشمه اي بيرون مي آيد که چند چاه براي استفاده از آن در خانه هاي بالادست آرامگاه حفر شده است . حوض ماهي آرامگاه سعدي ، هم سطح زمين و مظهر قنات و چشمه است . ترديدي وجود ندارد که پيش از زمان سعدي و حتي در ايران باستان ، اين آب جريان داشت و مقدس بود . به همين دليل سعدي براي اين آب اهميت قايل بود . براساس نوشته «ابن بطوطه» که دوبار در سال هاي 725 و 748 هـ.ق، (بار اول حدود 30 سال پس از درگذشت سعدي) به شيراز آمده بود ، سعدي اين حوض هشت ضلعي را ساخته است .

مراسم و باورهاي مردم شيراز و اطراف ، تا سال 1327 شمسي که سال تخريب آرامگاه سعدي براي تجديد بناي آن است ، بسيار جدي و اجراي آنها بسيار ضروري بود . تا آن زمان هر سال حدود ده هزار نفر در چهلمين روز پس از عيد نوروز در محوطه جلوي آرامگاه سعدي جمع مي شدند و آش نذري که در فارس اصطلاحاً «ديگ جوش» ناميده مي شود ، مي پختند و از بامداد تا شب شادي مي کردند و بر اين باور بودند که يک ماهي قرمز که يک حلقه طلايي در بيني دارد ، در آب بالا مي پرد و مي رود . ماهي هاي اين آب مقدس است و هيچ کس حق صيد آنها را ندارد . امروزه هنوز مردم کوي سعدي بر اين باورند و در حوض ماهي سکه مي اندازند تا آرزوهايشان برآورده شود ، ولي آداب و مناسکي در اين زمينه وجود ندارد . در زرقان چنين مراسمي هنوز ادامه دارد . پس از ساخت آرامگاه سعدي ، از آب تني در اين حوض براي برآورد نياز جلوگيري شد و ديگر کسي در محوطه حوض ماهي به آب دسترسي ندارد . اما حدود 150 متر بعد از آرامگاه ، در کوچه اي که اصطلاحاً کوچه حمام سعدي مي نامند ، مردم براي باورها و مناسک خود از آب چشمه يا قنات سعدي استفاده مي کنند .

مردم شيراز و اطراف ، باورهايي خاص نسبت به حوض ماهي دارند و عده اي برآنند صاحب اين آب ، حضرت امام حسن(ع) است. گروهي ديگر معتقدند اگر دختر يا پسري دست و روي خود را با اين آب بشويد ، بخت او باز مي شود و به خانه بخت مي رود . در گذشته با جام «چهل کليد» روي سر خود آب مي ريختند . آب تني در دوره ي پيش از ساخت ساختمان جديد آرامگاه ، در روز چهارشنبه سوري انجام مي شد .

 

دسته ها: ایرانگردی

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.